Wycinanki łowickie – rodzaje

Wycinanki łowickie to tylko jedne z kilku najbardziej znanych w Polsce wycinanek ludowych, które wyróżniają się niebanalnym wzornictwem i ciekawą kolorystyką. To wykonywane jeszcze w tamtym wieku papierowe ozdoby prostych, wiejskich domostw. Nie można jednak mówić o nich bez odpowiedniego szacunku – cechowały się wysoką starannością i wielością nietuzinkowych wzorów. Warto podkreślić, że nie istniały dwie takie same wycinanki łowickie http://mypoland.com.pl/30-wycinanka-lowicka – kobiety wycinały zgodnie ze swoją fantazją i umiejętnościami, bez wcześniejszego kreślenia kresek na papierze.

Co wyróżnia wycinanki łowickie?

To jedyny region, w którym wycinanki nie były jednobarwne. Co więcej, wycinanki łowickie potrafiły mieć nawet do trzydziestu barw! Dlatego właśnie przez niektórych wycinanki łowickie nazywane są naklejankami. Najczęściej stosowano żywe, kontrastowe kolory – bardzo rzadko wycinanki łowickie były czarno-białe. Zawsze należy podkreślać, że wycinanki łowickie to nie tylko małe dzieło sztuki, które zasługuje na uwagę – to przede wszystkim świadectwo tamtych czasów i pokaz kultury ziemi łowickiej.

Wycinanki łowickie – podstawowe rodzaje

Wyróżniamy 3 podstawowe wzory wycinanek łowickich.

Pierwszy z nich to kodry, nazywane też taflami. Były to kompozycje przygotowane na prostokątnych kartkach białego papieru. Wyróżnia się wycinanki łowickie roślinne i obrazkowe. Pierwsze z nich mogły mieć jedną, dwie, trzy lub osiem osi symetrii, a w centrum znajdowała się starannie rozbudowana kompozycja. Najczęstsze miejsce, w których znajdowały się w domach kodry, to belki pod sufitem. Kodry obrazkowe to wycinanki łowickie z motywem scenek rodzajowych znanych prostym ludziom z życia – wesela, prace polowe czy zabawy wiejskie. Tego rodzaju kodry znajdowały swoje zastosowanie m.in. między oknami czy nad wejściem do komory.

Wycinanki łowickie to także bardzo znane tasiemki. To również wielobarwne wyklejanki, które wykonane zostały na dwóch papierowych wstęgach. Te zaś były sklejone ze sobą na górze, a rozchylone u dołu oraz wykończone charakterystycznymi ząbkami, które miały imitować frędzle. Na górze, w miejscu połączenia, tego rodzaju wycinanki łowickie były przyozdabiane kwiatem, gwiozdą lub półkrążkiem. Tasiemki tworzono z połyskującego papieru o różnych barwach. Co ciekawe, właśnie wśród tasiemek po raz pierwszy pojawiły się – oprócz charakterystycznych zieleni i żółci – takie kolory jak m.in. czerń. Tasiemki stanowiły wyjątkową dekorację umiejscawianą najczęściej pomiędzy świętymi obrazami.

Gdy poznajesz wycinanki łowickie, nie możesz zapomnieć, że istnieją również gwiozdy. To naklejane na biały krążek papieru wzory roślinne, zwierzęce lub ludzkie. Najczęściej komponowane są symetrycznie, jednak tego rodzaju wycinanki łowickie cechowały się również tym, że tej symetrii nie musiało wcale być. Uzupełniały ozdoby między kodrami, ale były również wykorzystywane jako wykończenie dla tasiemek.